Jack White - Frozen Charlotte

Jack White należy do wąskiego grona artystów, którzy od lat udowadniają, że rock nie potrzebuje kolejnej rewolucji, żeby nadal potrafił wywołać u słuchacza szybsze bicie serca. Czasami wystarczy kilka chwytliwych riffów, porządna dawka garażowego brudu i pomysł na to, jak w pozornie prostych utworach zmieścić jak najwięcej energii. Prawie dokładnie dwa lata po wydanym w bardzo specyficzny sposób "No Name" dostajemy "Frozen Charlotte". Album, który nie próbuje na siłę zaskakiwać nowymi gatunkami, ale niemal na każdym kroku przypomina, że White wciąż ma ogromny głód tworzenia muzyki. I właśnie to lubię w nim najbardziej.

Artysta z Detroit zdobył sławę jako połowa The White Stripes, duetu, którego gitarowy minimalizm, bluesowe korzenie i bezkompromisowa energia pomogły przywrócić garażowego rocka do głównego nurtu na początku XXI wieku. Później pojawiły się The Raconteurs, The Dead Weather i kolejne solowe albumy. White od dawna funkcjonuje przy tym nie tylko jako gitarzysta i wokalista, ale także producent, wydawca i orędownik fizycznych nośników. Założona przez niego firma Third Man Records stała się czymś więcej niż zwykłą wytwórnią. To całe środowisko skupione wokół muzyki, nagrań analogowych, niezwykłych wydań płyt i przekonania, że rock powinien zachować odrobinę spontaniczności. Nic dziwnego, że kolejne premiery White'a potrafią wzbudzać emocje nie tylko samymi piosenkami, ale także sposobem ich udostępniania.

Dobrym przykładem było "No Name" z 2024 roku, które początkowo trafiło do klientów sklepów Third Man właściwie bez tradycyjnej kampanii promocyjnej. Przy "Frozen Charlotte" White znów postawił na element niespodzianki, choć tym razem zrobił to nieco mniej tajemniczo. Najpierw pojawiła się możliwość zamówienia płyty, dopiero później oficjalne informacje i kolejne single. Album ukazał się 10 lipca 2026 roku, a za wydawnictwo odpowiada oczywiście Third Man Records. To siódma solowa płyta White'a, zawierająca trzynaście kompozycji utrzymanych przede wszystkim w estetyce garażowego rocka, hard rocka i bluesa. Wciąż słyszymy charakterystycznego artystę, ale mamy też poczucie, że jego aktualny zespół działa z wyjątkową swobodą.

Nie jest to przypadek. Po trasie promującej "No Name" White wszedł do studia z muzykami, z którymi zdążył już spędzić wiele godzin na scenie. Na perkusji gra Patrick Keeler, znany między innymi z The Raconteurs, na basie Dominic Davis, a za instrumenty klawiszowe odpowiada Bobby Emmett. Co ciekawe, po raz pierwszy White nagrał dwa kolejne solowe albumy z tak podobnym trzonem zespołu. Materiał powstał w jego Third Man Studio w Nashville, a za produkcję odpowiadał sam lider. Przy miksie pracował również Bill Skibbe, zajmujący się także masteringiem. Informacje te nie są tylko ciekawostką dla fanów czytających drobny druk na wkładkach. Słychać tu bowiem przede wszystkim zgranie ludzi, którzy nie potrzebują wielu prób, aby odpowiednio zareagować na nagłą zmianę rytmu, mocniejszy akcent czy kolejną gitarową prowokację.

Osobna historia kryje się w samym tytule. "Frozen Charlotte" nie jest przypadkowym zestawieniem dwóch słów, które dobrze wyglądają na okładce rockowej płyty. Nazwa pochodzi od niewielkich porcelanowych laleczek popularnych w XIX wieku, kojarzonych z dawną amerykańską balladą o dziewczynie, która zamarzła podczas zimowej podróży. White wykorzystał ten motyw we własnych pracach plastycznych. Jak opowiadał, uszkodzona stara figurka z rozbitą głową stała się punktem wyjścia do stworzenia nowej postaci, gdy połączył ją z niebieską czaszką będącą elementem instrumentu perkusyjnego. Tak narodziła się osobliwa bohaterka, która trafiła na okładkę albumu, a później również do jego działalności wystawienniczej, między innymi przy okazji ekspozycji "These Thoughts May Disappear" w londyńskiej Newport Street Gallery. Jeżeli ktoś zastanawiał się, skąd White bierze te wszystkie dziwne pomysły, oto kolejny przykład.

Muzycznie "Frozen Charlotte" nie jest już aż tak wielką zagadką. White ponownie łączy w swoim specyficznym stylu garażowego rocka, klasyczne hardrockowe riffy i bluesa. Sporo tutaj właściwej mu teatralności, chwilami wręcz przerysowanej, ale na ogół bardzo skutecznej. Gitara potrafi przejść w jednej chwili od spokojniejszego motywu do kompletnej rockowej zadymy. Otwierające "G.O.D. and the Broken Ribs" wpada w ucho niemal natychmiast, a następujące po nim "Derecho Demonico" jest dowodem na to, że White nie zamierza iść na kompromisy. Zamiast wygładzać krawędzie, zestawia chwytliwe fragmenty ze skrzeczącą solówką i klawiszami, które tylko przez pierwsze kilka sekund wydają się kompletnie nie na miejscu. To jedna z cech, które od zawsze odróżniały jego muzykę od niezliczonych prób wskrzeszania rocka sprzed pół wieku.

Warto przy tym zwrócić uwagę na rolę Bobby'ego Emmetta. Jego organy i inne instrumenty klawiszowe nie służą wyłącznie jako dyskretne tło dla gitarowych popisów lidera. Potrafią wejść z nimi w bezpośredni dialog, dopowiedzieć coś w przerwie między riffami albo nadać całemu utworowi charakter, który przywołuje skojarzenia z hard rockiem lat siedemdziesiątych. Bas Davisa i perkusja Keelera zapewniają z kolei odpowiednio sprężysty fundament. Dzięki temu nawet najbardziej chaotyczne pomysły White'a zachowują właściwy puls. W rezultacie jest tu dużo hałasu, ale rzadko kiedy robi się bałagan, którego muzycy nie byliby w stanie kontrolować.

Największym atutem "Frozen Charlotte" pozostaje jednak umiejętność znalezienia złotego środka między mocniejszymi fragmentami a tymi, które pozwalają odetchnąć zarówno słuchaczowi, jak i samej kompozycji. "Nobody Knows", "Dollar Bill" czy "Thick as Thieves" przypominają, że do stworzenia naprawdę dobrej rockowej piosenki nie potrzeba kilkunastu gitarowych ścieżek, gigantycznych aranżacji ani całej orkiestry instrumentów. Wystarczy riff, refren i wiedza, jak odpowiednio je wykorzystać. White miał tę umiejętność od początku kariery, ale nadal potrafi zrobić z niej użytek, nie sprawiając wrażenia, jakby za każdym razem odtwarzał ten sam schemat. Nawet gdy kompozycja opiera się na kilku prostych akordach, jego gra jest na tyle niespokojna i pełna nieoczekiwanych zmian, że trudno o znużenie.

"Frozen Charlotte", podobnie jak wcześniejsze nagrania artysty, nie próbuje przypodobać się współczesnym trendom. White pozostaje obrońcą tradycyjnego rocka, ale nie w sentymentalnym znaczeniu tego określenia, kojarzącym się z bezrefleksyjnym kopiowaniem dawnych brzmień. Nie chodzi mu o to, aby zostać rockowym dinozaurem, który co roku wydaje nowy zestaw starych pomysłów. Raczej o przypomnienie, że rock wciąż może być żywy, energiczny, nieprzewidywalny i pełen charakteru. Przesadnie rozbudowana produkcja bardzo często odbiera takiej muzyce to, co ma ona najcenniejszego. White od lat idzie w odwrotną stronę, starając się pozostawić w nagraniach odpowiednio dużo szorstkości i ludzkiego pierwiastka.

Na zakończenie proponuje "Neighbors Blues", bardziej rozbudowany utwór pokazujący, że nawet w ramach dość tradycyjnej stylistyki wciąż potrafi poszukiwać ciekawych rozwiązań. To dobre zwieńczenie płyty, na której proste rockowe formy nieustannie ścierają się z teatralnością, bluesowym wyczuciem i potrzebą eksperymentowania. Oczywiście "Frozen Charlotte" nie jest albumem bez wad. Wśród bardzo dobrych kompozycji znalazło się kilka mniej wyrazistych, a niektóre chwyty White'a można już dziś rozpoznać po pierwszych sekundach. Mimo to nawet w słabszych fragmentach słychać człowieka, który doskonale rozumie, czym powinien być gitarowy rock, i - co może jeszcze ważniejsze - nadal świetnie się bawi, kiedy go gra.

"Frozen Charlotte" to dla mnie jeden z lepszych rockowych albumów tego roku. Nie dlatego, że Jack White wymyślił coś, czego wcześniej nikt nie słyszał. Jego muzyczną osobowość znamy doskonale od lat. Ponownie udowodnił jednak, że tradycyjny rock nie musi być sentymentalną podróżą do przeszłości. W świecie, w którym regularnie słyszymy, że gitarowe granie powinno za wszelką cenę szukać nowej tożsamości, White przypomina, że czasami wystarczy mieć dobry pomysł, znaleźć właściwych ludzi i po prostu dobrze zagrać.

Artysta: Jack White
Tytuł: Frozen Charlotte
Wytwórnia: Third Man Records
Rok wydania: 2026
Gatunek: Blues Rock, Hard Rock, Garage Rock
Czas trwania: 43:43

Ocena muzyki

Ocena wydania

• nast. »