Filmowa ciekawostka dla audiofilów, którzy interesują się techniką analogową i przy okazji chcą pochłonąć trochę historii. Tutaj akurat mamy klip udostępniony przez firmę Ortofon, a przygotowany przez Discovery Channel. Kto z obecnych wie, w jakich okolicznościach powołano do życia firmę znaną dziś głównie z produkcji wkładek gramofonowych? Być może spodziewaliście się, że początków trzeba szukać gdzieś po wojnie lub ewentualnie tuż przed nią? Otóż nie. Wojna wówczas jeszcze trwała, ale nie ta, o której pomyśleliście. Firma została założona 9 października 1918 roku, czyli miesiąc przed zakończeniem pierwszej wojny światowej. Jej działalność była związana z kinem, a konkretnie systemami nagłaśniającymi sale projekcyjne.

Bang & Olufsen jest postrzegany jako postępowa firma stawiająca na efektowny design i typową dla skandynawskich produktów prostotę. Widoczny na zdjęciu gramofon Beogram 3400 nawet dziś prezentuje się znakomicie, a powstał 40 lat temu. W sieci można znaleźć dwie odmiany modelu oznaczonego tym symbolem - jedna ma czarny, pochylony panel z przodu, druga natomiast jest zupełnie kanciasta i ma tylko przyciski dyskretnie wbudowane w metalową płytę wierzchnią. Gramofon zaprojektował niejaki Jacob Jensen, ale futurystyczny wygląd to nie wszystko - maszyna ta była zasadniczo przeznaczona do odczytu nagrań kwadrofonicznych. System ten można traktować jako pierwszy krok na drodze do dźwięku przestrzennego, jednak wielu audiofilów uważa, że klasyczna kwadrofonia pozbawiona ingerencji cyfrowych dekoderów była zasadniczo lepsza i bardziej naturalna.

Ta śliczna końcówka mocy to Luxman 5M21 (na dole) - wzmacniacz należący do linii Laboratory Reference Series i produkowany pod koniec lat siedemdziesiątych. Swoją drogą, co za cudowny okres w świecie sprzętu audio. Wzmacniacz widoczny na zdjęciu to bardzo rzadka odmiana w drewnianej obudowie ze sporym otworem wentylacyjnym. Standardowo model ten miał metalową obudowę z czterema charakterystycznymi krążkami w pokrywie. Były to po prostu miejsca przygotowane na stawianie kolejnych komponentów - przedwzmacniacza 5C50, tunera 5T50 i jeszcze kilku urządzeń należących do tej samej serii. Końcówka oddawała okrągłe 100 W na kanał przy ośmioomowym obciążeniu, jednak jeszcze bardziej interesująca była konstrukcja DC zbudowana z komponentów zaprojektowanych do pracy w wysokich temperaturach.

Amplituner stereofoniczny STR 7055A to jeden z większych komercyjnych hitów w historii japońskiej firmy, przynajmniej jeśli chodzi o rynek sprzętu audio. Model ten wyróżnia nie tylko piękny projekt plastyczny, ale też długowieczność i niezawodność. Wielu szczęśliwych posiadaczy takiego cacka zachwala brzmienie i działanie modelu STR 7055A twierdząc, że amplituner pracuje dokładnie tak, jak czterdzieści lat temu. Model ten był produkowany w latach 1973-1974 i kosztował wówczas 549 dolarów. Wśród klocków łączących w jednej obudowie wzmacniacz i odbiornik radiowy był modelem flagowym. Sam tuner podobno nie był gadżetem na doczepkę - właściciele donoszą, że do prawidłowego działania wystarczy mu kawałek drutu lub zwykłego kabla.

NAD był jedną z pierwszych firm zlecających produkcję swoich urządzeń dalekowschodnim fabrykom. Opisywany wzmacniacz był na przykład produkowany w Japonii w 1976 roku. Patrząc na zdjęcie aż trudno sobie wyobrazić, co też w pewnym momencie strzeliło projektantom New Acoustic Dimension do głowy, kiedy to postanowili zastąpić takie śliczne urządzenia jakimiś szarymi klockami z plastiku. Efekt był taki, że NAD rywalizował z Naimem o tytuł producenta absolutnie najbrzydszych urządzeń w galaktyce i ostatecznie chyba wygrał ten pojedynek, bo Naim w pewnym momencie poszedł po rozum do głowy wprowadzając jednolicie czarne obudowy z eleganckimi przyciskami, a NAD chyba niewiele środków przeznaczał na tak zwany dizajn.

Czy to możliwe w erze błyskawicznego postępu technologicznego sprzęt grający wyprodukowany prawie 60 lat temu był uznawany za przykład urządzenia niemalże doskonałego, dającego niebywałą radość ze słuchania swojej ulubionej muzyki? Niemożliwe? A jednak. Przykładem takiej maszyny może być Garrard 301 - gramofon produkowany w latach 1954-1965 i do dziś uznawany za wspaniałe urządzenie do odtwarzania płyt analogowych. Co ciekawe, gramofon był sprzedawany bez plinty czy też ramienia (o wkładce nie wspominając) i był używany przez wiele europejskich stacji radiowych włącznie z legendarną BBC. Garrard zbudowany jest z aluminiowego talerza o średnicy 12 cali i wadze 6 funtów (2,72 kilograma) oraz ekranowanego magnetycznie silnika indukcyjnego zamocowanego na sześciu sprężynach. Wszystko to oparte jest na aluminiowej podstawie, którą to dopiero trzeba było zamocować we właściwej plincie zrobionej we własnym zakresie.

W porównaniu z różnymi staroświeckimi cudeńkami prezentowanymi przez nas w tym dziale, Denon PMA-850 prezentuje się całkiem nowocześnie. Ciekawy zabieg z podziałem frontu na dwie kontrastujące ze sobą części dziś na pewno przyciągnąłby wzrok kupujących. Do tego te pomieszane pokrętła - czarne na srebrnym panelu, srebrne na czarnym. Wszystko fajnie, ale podobno pod koniec lat siedemdziesiątych nie do końca się to ludziom podobało. Wielu z nich uznało, że wzmacniacz wygląda zbyt surowo i poważnie. Denon zyskiwał jednak przy bliższym poznaniu - odpowiednio rozgrzany potrafił zagrać naprawdę zacnie. Tak przynajmniej donoszą internetowe źródła. Jednym z najlepszych punktów programu miał być wbudowany przedwzmacniacz gramofonowy. Wówczas był to niemalże obowiązek, ale jednym wychodziło gorzej, a innym lepiej.

Dziesiątki lat istnienia w branży audio zaowocowało setkami urządzeń, które do dziś fascynują swoim wyglądem oraz brzmieniem. Niestety jest pewien typ sprzętu, który za kilka lub kilkanaście lat nieuchronnie stanie się tylko pięknie wykonanym eksponatem. I nie mówimy tu o gramofonach (sprzedaż płyt analogowych wciąż rośnie), ani magnetofonach. Te ostatnie będą pracować dopóty, dopóki istnieją kolekcje kaset i szaleńcy, którzy wciąż ich słuchają. Jest jednak typ urządzeń, których działanie zależy od czynnika zewnętrznego czyli nadajnika. Mowa o tunerach radiowych. Cyfryzacja sygnału radiowego już się rozpoczęła, od 1 października 2013 roku Polskie Radio nadaje sygnał w systemie DAB+, na razie równolegle z sygnałem analogowym, ale już wiadomo, że ten drugi zostanie kiedyś wyłączony. Nie ma jeszcze oficjalnych dat, ale podobno sygnał analogowy ma być wyłączony w Polsce do 2020 roku. Co wtedy stanie się z takimi perełkami jak Marantz 2130?

Patrząc na ten klasyczny przedwzmacniacz łatwo wyobrazić sobie, że projektanci produkowanego obecnie wzmacniacza SQ38 nie musieli wzorować się na urządzeniach innych marek, aby odtworzyć styl retro - mogli garściami czerpać z dokonań własnej firmy. Dziś mówiąc o przedwzmacniaczu mamy na myśli pudełko, z którego sygnał płynie do końcówki mocy lub monobloków, a stamtąd od razu do kolumn. C-1010 był jednak czymś więcej - producent określał go jako centrum kontroli, a różnica polegała na tym, że końcówkę mocy podłączało się w swoistej pętli. Z tyłu urządzenia można znaleźć dwie pary wyjściowych zacisków głośnikowych i jedną parę zacisków wejściowych. Tak, tak - wzmocniony sygnał z końcówki mocy należało poprowadzić z powrotem do przedwzmacniacza.

Stare, chińskie przysłowie mówi, że nawet najdłuższa podróż zaczyna się od pierwszego kroku. Takim właśnie krokiem było dla firmy Sony wypuszczenie odtwarzacza CDP-101, który zapoczątkował trwającą do dziś przygodę z formatem Compact Disc. Urządzenie miało premierę 1 października 1982 roku, a wraz z nim zaprezentowano pierwszą płytę kompaktową - wznowiony album Billy’ego Joela „52-nd street”. Tym samym Sony wyprzedziło swojego współtowarzysza w tworzeniu formatu CD - firmę Philips, która swój pierwszy player zaprezentowała dopiero miesiąc później (był nim model CD-100). Opisywany odtwarzacz został zbudowany w oparciu o 16-bitowy przetwornik C/A CX-20017 produkcji Sony (jak większość elektroniki użytej do konstrukcji maszyny) oraz moduł lasera KSS-100A.