Olbrzym z Norwegii - Ø Audio Ymir

Ø Audio prezentuje nowe, referencyjne kolumny podłogowe, które mają być najważniejszą i najbardziej ambitną konstrukcją w historii norweskiej marki. Już sama nazwa mówi sporo o skali projektu. Ymir to w mitologii nordyckiej pierwotny olbrzym, a w tym przypadku trudno o bardziej adekwatne skojarzenie, bo mówimy o kolumnach ważących 120 kg, wyposażonych w stalowy front, 12-calowy głośnik niskotonowy, duży przetwornik kompresyjny z membraną węglową i obudowę zaprojektowaną tak, aby nie tylko efektownie wyglądała, ale przede wszystkim zapewniała przetwornikom możliwie stabilne warunki pracy. Producent podkreśla, że Ymir nie jest rozwinięciem wcześniejszych modeli, takich jak Icon 12 czy Verdande, lecz zupełnie nową konstrukcją, przygotowaną od podstaw jako firmowy punkt odniesienia. Ø Audio chce w ten sposób wejść na poziom pełnoprawnych, światowych systemów high-end, zachowując jednocześnie to, z czym marka była dotąd kojarzona - wysoką skuteczność, dużą dynamikę i rozwiązania wywodzące się ze świata przetworników kompresyjnych oraz falowodów.

Norweska firma od początku budowała swoją tożsamość wokół kolumn, które miały łączyć swobodę grania typową dla konstrukcji wysokoskutecznych z możliwością normalnego użytkowania w domu. Nie chodziło więc o głośniki wymagające ogromnej sali, studyjnej adaptacji albo słuchania wyłącznie z jednego punktu, lecz o systemy, które potrafią oddać skalę i bezpośredniość muzyki w warunkach typowego pokoju odsłuchowego. Ymir rozwija tę filozofię w znacznie bardziej bezkompromisowej formie. Zamiast iść w stronę smukłej, wielodrożnej kolumny z kilkoma mniejszymi wooferami, Ø Audio postawiło na układ bliższy dużym systemom referencyjnym - pojedynczy, 12-calowy głośnik niskotonowy, przetwornik kompresyjny obsługujący środek i górę pasma, starannie opracowany falowód oraz wysoką skuteczność, dzięki której kolumny mają zachować swobodę także z umiarkowanie mocnymi wzmacniaczami.

Jednym z najbardziej nietypowych elementów Ymira jest przednia ścianka wykonana z 10-mm stali nierdzewnej. Tak sztywny front ma zapewnić przetwornikom stabilne mocowanie, ograniczyć drgania obudowy i zmniejszyć podbarwienia wynikające z energii odkładanej w skrzyni. Ø Audio przekonuje, że takie rozwiązanie poprawia precyzję ataku, mikrodynamikę i przejrzystość brzmienia, ponieważ głośniki pracują na możliwie nieruchomej bazie. Przy dużych przetwornikach i wysokich poziomach ciśnienia akustycznego ma to szczególne znaczenie. Jeśli obudowa zaczyna dodawać coś od siebie, nawet najlepszy układ akustyczny traci część szybkości, czytelności i naturalnej skali.

Za niskie tony odpowiada nowo opracowany 12-calowy woofer z kompozytową membraną z włókna węglowego. Głośnik ma układ napędowy pozwalający na duże, liniowe wychylenie oraz wewnętrzny element tłumiący, którego zadaniem jest stabilizacja membrany przy dużych skokach dynamicznych. Producent nie ścigał się tu o rekordowe zejście basu przy pomocy wielu mniejszych przetworników i skomplikowanej architektury, lecz postawił na pojedynczy, duży głośnik zaprojektowany pod kątem szybkości, kontroli i spójności z resztą pasma. To podejście dobrze pasuje do filozofii Ø Audio. Bas w Ymirze ma nie tylko schodzić nisko, ale też reagować natychmiastowo, zachowywać rytm i nie odrywać się od średnicy. Deklarowane pasmo przenoszenia zaczyna się od 26 Hz, co przy takiej skuteczności i koncepcji konstrukcyjnej zapowiada raczej pełnowymiarową, swobodną prezentację niż bas wymuszony elektroniczną lub mechaniczną sztuczką.

Średnie i wysokie tony powierzono 76-mm przetwornikowi kompresyjnemu z membraną węglową, współpracującemu z firmowym falowodem Quad Vertex Soundfield Technology. To drugi filar całej konstrukcji, bo właśnie tutaj Ø Audio próbuje połączyć zalety dużych systemów tubowych z praktycznością potrzebną w domowym odsłuchu. Przetworniki kompresyjne są cenione za skuteczność, szybkość i zapas dynamiczny, ale ich zachowanie w pokoju odsłuchowym zależy w ogromnym stopniu od falowodu. W Ymirze ma on kontrolować rozpraszanie w taki sposób, aby kolumny zachowywały spójną równowagę tonalną na większym obszarze, a nie tylko w jednym, idealnie wyznaczonym miejscu. Producent nie próbuje więc budować kolumny dobrej wyłącznie do pokazów i odsłuchu w pojedynczym fotelu, lecz system, który ma oferować stabilną scenę i naturalną barwę również wtedy, gdy słuchacz siedzi trochę z boku albo porusza się po pomieszczeniu.

Zwrotnica została opisana przez producenta jako wspomagany układ pierwszego rzędu. Wykorzystano w niej między innymi kondensatory z folii miedzianej wykonywane na zamówienie oraz cewki zalewane żywicą. Taka koncepcja oznacza dążenie do ograniczenia liczby elementów w ścieżce sygnału, zachowania dobrej spójności fazowej i jak najmniejszego wpływu zwrotnicy na szybkość reakcji całego systemu. Nie jest to jednak rozwiązanie proste w realizacji, ponieważ łagodniejsze filtrowanie wymaga bardzo starannego dobrania przetworników i kontroli ich zachowania poza podstawowym zakresem pracy. Ø Audio wykorzystuje tę metodę po to, aby połączyć duży woofer i przetwornik kompresyjny bez wrażenia, że bas, średnica i góra funkcjonują jako osobne światy. W kolumnie tej klasy taka spójność może być równie ważna jak dynamika czy rozciągnięcie pasma.

Obudowa Ymira ma zwężający się ku tyłowi profil, który pomaga ograniczać wewnętrzne odbicia i powstawanie fal stojących. Każda kolumna została wyposażona w trzy lustrzanie rozmieszczone porty bas-refleks, co ma ułatwić dopasowanie niskich tonów do konkretnego pomieszczenia i ustawienia względem ścian. To ważne, bo Ymir nie jest małą kolumną, którą można przestawiać bez większego wysiłku. Przy wymiarach 114,5 x 38,2 x 52,9 cm i masie 120 kg mówimy o pełnowymiarowym systemie referencyjnym, wymagającym przemyślanego ustawienia, ale producent najwyraźniej chciał zostawić użytkownikowi pewien margines manewru. Zastosowanie kilku portów i odpowiednia geometria skrzyni mają pomóc w uzyskaniu mocnego, nisko schodzącego basu bez nadmiernego wzbudzania pomieszczenia.

Równie poważnie potraktowano mechaniczne posadowienie kolumn. Ymir otrzymał stalowe odsadnie i regulowane nóżki z dwustopniowym systemem odsprzęgania opartym na kulkach wolframowych. Rozwiązanie to ma ograniczać przekazywanie energii do podłogi, poprawiać artykulację basu, precyzję przestrzeni i stabilność obrazowania. Przy kolumnach ważących 120 kg kontakt z podłożem nie jest sprawą drugorzędną. To element wpływający na to, czy obudowa zachowuje się jak nieruchoma platforma dla przetworników, czy też część energii zaczyna krążyć między skrzynią, nóżkami i podłogą. Ø Audio opracowało również własne terminale głośnikowe z mechanizmem ograniczającym moment dokręcania, aby zapewnić powtarzalny nacisk na przewody lub widełki bez ryzyka zbyt mocnego dokręcenia.

Specyfikacja potwierdza, że Ymir został zaprojektowany jako duża, wysokoskuteczna kolumna do systemów z najwyższej półki. Producent podaje pasmo przenoszenia od 26 Hz do 22 kHz, skuteczność 93,5 dB i impedancję nominalną 8 Ω. Taki zestaw parametrów sugeruje, że nowe kolumny nie będą wymagały ekstremalnie mocnych wzmacniaczy, choć oczywiście skala projektu i przewidywana cena zachęcają do łączenia ich z elektroniką odpowiedniej klasy. Ymir ma być oferowany w dwóch wersjach wykończenia i dostarczany w specjalnych skrzyniach transportowych, co dodatkowo podkreśla jego status w katalogu marki. Ostateczna cena nie została jeszcze oficjalnie potwierdzona, ale pierwsze informacje mówią o poziomie około 65 000 dolarów za parę.

Źródło: Ø Audio

• nast. »